Physique, livre 1, chapitre 1
184a1–184b1 · texte grec
La traduction et la paraphrase analytique de Marc Balmès viendront ici (livret Physique Α et Β (ULSH et École Saint-Jean, 1986)).
Texte original :
184a1Ἐπειθὴ τὸ εἰδέναι καὶ τὸ ἐπίστασθαι συμβαίνει περὶ πάσας τὰς μεθόδους, ὧν εἰσὶν ἀρχαὶ ἢ αἴτια ἢ στοιχεῖα, ἐκ τοῦ ταῦτα γνωρίζειν (τότε γὰρ οἰόμεθα γιγνώσκειν ἕκαστον, ὅταν τὰ αἴτια γνωρίσωμεν τὰ πρῶτα καὶ τὰς ἀρχὰς τὰς πρώτας καὶ μέχρι τῶν στοιχείων), δῆλον ὅτι καὶ τῆς περὶ φύσεως ἐπιστήμης πειρατέον διορίσασθαι πρῶτον τὰ περὶEpeithè tò eidénai kaì tò epístasthai sumbaínei perì pásas tàs methódous, hôn eisìn archaì è aítia è stoicheîa, ek toû taûta gnorízein (tóte gàr oiómetha gignóskein hékaston, hótan tà aítia gnorísomen tà prôta kaì tàs archàs tàs prótas kaì méchri tôn stoicheíon), dêlon hóti kaì tês perì phúseos epistémes peiratéon diorísasthai prôton tà perì
184a15τὰς ἀρχάς. πέφυκε δὲ ἐκ τῶν γνωριμωτέρων ἡμῖν ἡ ὁδὸς καὶ σαφεστέρων ἐπὶ τὰ σαφέστερα τῇ φύσει καὶ γνωριμώτερα· οὐ γὰρ ταὐτὰ ἡμῖν τε γνώριμα καὶ ἀπλῶς. διόπερ ἀνάγκη τὸν τρόπον τοῦτον προάγειν ἐκ τῶν ἀσαφεστέρων μὲν τῇ φύσει ἡμῖν δὲ σαφεστέρων ἐπὶ τὰ σαφέστερα τῇ φύσειtàs archás. péphuke dè ek tôn gnorimotéron hemîn he hodòs kaì saphestéron epì tà saphéstera têi phúsei kaì gnorimótera· ou gàr tautà hemîn te gnórima kaì aplôs. dióper anánke tòn trópon toûton proágein ek tôn asaphestéron mèn têi phúsei hemîn dè saphestéron epì tà saphéstera têi phúsei
184a20καὶ γνωριμώτερα. ἔστι δʼ ἡμῖν τὸ πρῶτον δῆλα καὶ σαφῆ τὰ συγκεχυμένα μᾶλλον· ὕστερον δʼ ἐκ τούτων γίγνεται γνώριμα τὰ στοιχεῖα καὶ αἱ ἀρχαὶ διαιροῦσι ταῦτα, διὸ ἐκ τῶν καθόλου ἐπὶ τὰ καθʼ ἕκαστα δεῖ προϊέναι· τὸ γὰρ ὅλον κατὰ τὴν αἴσθησιν γνωριμώτερον, τὸ δὲ καθόλου ὅλον τί ἐστι·kaì gnorimótera. ésti d’ hemîn tò prôton dêla kaì saphê tà sunkechuména mâllon· hústeron d’ ek toúton gígnetai gnórima tà stoicheîa kaì hai archaì diairoûsi taûta, diò ek tôn kathólou epì tà kath’ hékasta deî proïénai· tò gàr hólon katà tèn aísthesin gnorimóteron, tò dè kathólou hólon tí esti·
184a25πολλὰ γὰρ περιλαμβάνει ὡς μέρη τὸ καθόλου. πέπονθε δὲ ταὐτὸ τοῦτο τρόπον τινὰ καὶ τὰ ὀνόματα πρὸς τὸν λόγον·pollà gàr perilambánei hos mére tò kathólou. péponthe dè tautò toûto trópon tinà kaì tà onómata pròs tòn lógon·
184b1ὅλον γάρ τι καὶ ἀδιορίστως σημαίνει, οἷον ὁ κύκλος, ὁ δὲ ὁρισμὸς αὐτοῦ διαιρεῖ εἰς τὰ καθʼ ἕκαστα. καὶ τὰ παιδία τὸ μὲν πρῶτον προσαγορεύει πάντας τοὺς ἄνδρας πατέρας καὶ μητέρας τὰς γυναῖκας, ὕστερον δὲ διορίζει τούτων ἑκάτερον.hólon gár ti kaì adiorístos semaínei, hoîon ho kúklos, ho dè horismòs autoû diaireî eis tà kath’ hékasta. kaì tà paidía tò mèn prôton prosagoreúei pántas toùs ándras patéras kaì metéras tàs gunaîkas, hústeron dè diorízei toúton hekáteron.
Physique, livre 1, chapitre 2 ›
Texte grec : Aristote, Physica, éd. C. Prantl, Leipzig, Teubner, 1879 — First1KGreek (Open Greek and Latin), licence CC BY-SA 4.0. Translittération automatique selon les conventions de Marc Balmès.