De l'âme, livre 3, chapitre 11

433b30Σκεπτέον δὲ καὶ περὶ τῶν ἀτελῶν τί τό κινοῦν ἐστίν,Skeptéon dè kaì perì tôn atelôn tí tó kinoûn estín,

434a1οἷς ἁφῇ μόνον ὑπάρχει αἴσθησις, πότερον ἐνδέχεται φαντασίαν ὑπάρχειν τούτοις, ἢ οὔ, καὶ ἐπιθυμίαν. φαίνεται γὰρ λύπη καὶ ἡδονὴ ἐνοῦσα, εἰ δὲ ταῦτα, καὶ ἐπιθυμίαν ἀνάγκη. φαντασία δὲ πῶς ἂν ἐνείη; ἢ ὥσπερ καὶ κινεῖται ἀορίστως,hoîs haphêi mónon hupárchei aísthesis, póteron endéchetai phantasían hupárchein toútois, è oú, kaì epithumían. phaínetai gàr lúpe kaì hedonè enoûsa, ei dè taûta, kaì epithumían anánke. phantasía dè pôs àn eneíe; è hósper kaì kineîtai aorístos,

434a5καὶ ταῦτ᾿ ἔνεστι μέν, ἀορίστως δʼ ἔνεστιν. ἡ μὲν οὖν αἰσθητικὴ φαντασία, ὥσπερ εἴρηται, καὶ ἐν τοῖς ἄλλοις ζῴοις ὑπάρχει, ἡ δὲ βουλευτικὴ ἐν τοῖς λογιστικοῖς (πότερον γὰρ πράξει τόδε ἢ τόδε, λογισμοῦ ἤδη ἐστὶν ἔργον· καὶ ἀνάγκη ἑνὶ μετρεῖν· τὸ μεῖον γὰρ διώκει· ὥστε δύναται ἓν ἐκ πλειόνωνkaì taût᾿ énesti mén, aorístos d’ énestin. he mèn oûn aisthetikè phantasía, hósper eíretai, kaì en toîs állois zóiois hupárchei, he dè bouleutikè en toîs logistikoîs (póteron gàr práxei tóde è tóde, logismoû éde estìn érgon· kaì anánke henì metreîn· tò meîon gàr diókei· hóste dúnatai hèn ek pleiónon

434a10φαντασμάτων ποιεῖν). καὶ αἴτιον τοῦτο τοῦ δόξαν μὴ δοκεῖν ἔχειν, ὅτι τὴν ἐκ συλλογισμοῦ οὐκ ἔχει αὕτη δὲ ἐκείνην. διὸ τὸ βουλευτικὸν οὐκ ἔχει ἡ ὄρεξις· νικᾷ δʼ ἐνίοτε καὶ κινεῖ ὁτὲ μὲν αὕτη ἐκείνην, ὁτὲ δʼ ἐκείνη ταύτην, ὥσπερ σφαῖρα σφαῖραν, ἡ ὄρεξις τὴν ὄρεξιν, ὅταν ἀκρασία γένηται· φύσει δὲ ἀεὶ ἡ ἄνω ἀρχικωτέρα καὶ κινεῖ· ὥστε τρεῖς φορὰς ἤδη κινεῖσθαι.phantasmáton poieîn). kaì aítion toûto toû dóxan mè dokeîn échein, hóti tèn ek sullogismoû ouk échei haúte dè ekeínen. diò tò bouleutikòn ouk échei he órexis· nikâi d’ eníote kaì kineî hotè mèn haúte ekeínen, hotè d’ ekeíne taúten, hósper sphaîra sphaîran, he órexis tèn órexin, hótan akrasía génetai· phúsei dè aeì he áno archikotéra kaì kineî· hóste treîs phoràs éde kineîsthai.

434a15τὸ δʼ ἐπιστημονικὸν οὐ κινεῖται, ἀλλὰ μένει. ἐπεὶ δʼ ἡ μὲν. καθόλου ὑπόληψις καὶ λόγος, ἡ δὲ τοῦ καθʼ ἕκαστον (ἡ μὲν γὰρ λέγει ὅτι δεῖ τὸν τοιοῦτον τὸ τοιόνδε πράττειν, ἡ δὲ ὅτι τόδε τοίνυν τοιόνδε, κἀγὼ δὲ τοιόσδε), ἢ δὴ αὕτη κινεῖ ἡ δόξα, οὐχ ἡ καθόλου, ἢ ἄμφω, ἀλλʼ ἡ μὲν ἠρεμοῦσα μᾶλλον,tò d’ epistemonikòn ou kineîtai, allà ménei. epeì d’ he mèn. kathólou hupólepsis kaì lógos, he dè toû kath’ hékaston h(e mèn gàr légei hóti deî tòn toioûton tò toiónde práttein, he dè hóti tóde toínun toiónde, kagò dè toiósde), è dè haúte kineî he dóxa, ouch he kathólou, è ámpho, all’ he mèn eremoûsa mâllon,

434a20ἡ δʼ οὔ.he d’ oú.