Métaphysique Ζ, chapitre 8

1033a20ἐπεὶ δὲ ὑπό τινός τε γίγνεται τὸ γιγνόμενον (τοῦτο δὲepeì dè hupó tinós te gígnetai tò gignómenon (toûto dè

1033a25λέγω ὅθεν ἡ ἀρχὴ τῆς γενέσεώς ἐστι) καὶ ἔκ τινος (ἔστω δὲ μὴ ἡ στέρησις τοῦτο ἀλλʼ ἡ ὕλη· ἤδη γὰρ διώρισται ὃν τρόπον τοῦτο λέγομεν) καὶ τὶ γίγνεται (τοῦτο δʼ ἐστὶν ἢ σφαῖρα ἢ κύκλος ἢ ὅ τι ἔτυχε τῶν ἄλλων), ὥσπερ οὐδὲ τὸ ὑποκείμενον ποιεῖ, τὸν χαλκόν, οὕτως οὐδὲ τὴν σφαῖραν, εἰ μὴlégo hóthen he archè tês genéseós esti) kaì ék tinos (ésto dè mè he stéresis toûto all’ he húle· éde gàr dióristai hòn trópon toûto légomen) kaì tì gígnetai (toûto d’ estìn è sphaîra è kúklos è hó ti étuche tôn állon), hósper oudè tò hupokeímenon poieî, tòn chalkón, hoútos oudè tèn sphaîran, ei mè

1033a30κατὰ συμβεβηκὸς ὅτι ἡ χαλκῆ σφαῖρα σφαῖρά ἐστιν ἐκείνην δὲ ποιεῖ. τὸ γὰρ τόδε τι ποιεῖν ἐκ τοῦ ὅλως ὑποκειμένου τόδε τι ποιεῖν ἐστίν (λέγω δʼ ὅτι τὸν χαλκὸν στρογγύλον ποιεῖν ἐστὶν οὐ τὸ στρογγύλον ἢ τὴν σφαῖραν ποιεῖν ἀλλʼ ἕτερόν τι, οἷον τὸ εἶδος τοῦτο ἐν ἄλλῳ· εἰ γὰρ ποιεῖ, ἔκ τινος ἂν ποιοίη ἄλλου, τοῦτο γὰρ ὑπέκειτο·katà sumbebekòs hóti he chalkê sphaîra sphaîrá estin ekeínen dè poieî. tò gàr tóde ti poieîn ek toû hólos hupokeiménou tóde ti poieîn estín (légo d’ hóti tòn chalkòn strongúlon poieîn estìn ou tò strongúlon è tèn sphaîran poieîn all’ héterón ti, hoîon tò eîdos toûto en álloi· ei gàr poieî, ék tinos àn poioíe állou, toûto gàr hupékeito·

1033b1οἷον ποιεῖ χαλκῆν σφαῖραν, τοῦτο δὲ οὕτως ὅτι ἐκ τουδί, ὅ ἐστι χαλκός, τοδὶ ποιεῖ, ὅ ἐστι σφαῖρα)· εἰ οὖν καὶ τοῦτο ποιεῖ αὐτό, δῆλον ὅτι ὡσαύτως ποιήσει, καὶ βαδιοῦνται αἱ γενέσεις εἰς ἄπειρον.hoîon poieî chalkên sphaîran, toûto dè hoútos hóti ek toudí, hó esti chalkós, todì poieî, hó esti sphaîra)· ei oûn kaì toûto poieî autó, dêlon hóti hosaútos poiései, kaì badioûntai hai genéseis eis ápeiron.

1033b5φανερὸν ἄρα ὅτι οὐδὲ τὸ εἶδος, ἢ ὁτιδήποτε χρὴ καλεῖν τὴν ἐν τῷ αἰσθητῷ μορφήν, οὐ γίγνεται, οὐδʼ ἔστιν αὐτοῦ γένεσις,phaneròn ára hóti oudè tò eîdos, è hotidépote chrè kaleîn tèn en tôi aisthetôi morphén, ou gígnetai, oud’ éstin autoû génesis,

1033b7οὐδὲ τὸ τί ἦν εἶναι (τοῦτο γάρ ἐστιν ὃ ἐν ἄλλῳ γίγνεται ἢ ὑπὸ τέχνης ἢ ὑπὸ φύσεως ἢ δυνάμεως). τὸ δὲ χαλκῆν σφαῖραν εἶναι ποιεῖ· ποιεῖ γὰρ ἐκ χαλκοῦ καὶ σφαίρας·oudè tò tí ên eînai (toûto gár estin hò en álloi gígnetai è hupò téchnes è hupò phúseos è dunámeos). tò dè chalkên sphaîran eînai poieî· poieî gàr ek chalkoû kaì sphaíras·

1033b10εἰς τοδὶ γὰρ τὸ εἶδος ποιεῖ, καὶ ἔστι τοῦτο σφαῖρα χαλκῆ. τοῦ δὲ σφαίρᾳ εἶναι ὅλως εἰ ἔσται γένεσις, ἔκ τινος τὶ ἔσται. δεήσει γὰρ διαιρετὸν εἶναι ἀεὶ τὸ γιγνόμενον, καὶ εἶναι τὸ μὲν τόδε τὸ δὲ τόδε, λέγω δʼ ὅτι τὸ μὲν ὕλην τὸ δὲ εἶδος. εἰ δή ἐστι σφαῖρα τὸ ἐκ τοῦ μέσου σχῆμα ἴσον, τούτου τὸ μὲνeis todì gàr tò eîdos poieî, kaì ésti toûto sphaîra chalkê. toû dè sphaírai eînai hólos ei éstai génesis, ék tinos tì éstai. deései gàr diairetòn eînai aeì tò gignómenon, kaì eînai tò mèn tóde tò dè tóde, légo d’ hóti tò mèn húlen tò dè eîdos. ei dé esti sphaîra tò ek toû mésou schêma íson, toútou tò mèn

1033b15ἐν ᾧ ἔσται ὃ ποιεῖ, τὸ δʼ ἐν ἐκείνῳ, τὸ δὲ ἅπαν τὸ γεγονός, οἷον ἡ χαλκῆ σφαῖρα. φανερὸν δὴ ἐκ τῶν εἰρημένων ὅτι τὸ μὲν ὡς εἶδος ἢ οὐσία λεγόμενον οὐ γίγνεται, ἡ δὲ σύνολος ἡ κατὰ ταύτην λεγομένη γίγνεται, καὶ ὅτι ἐν παντὶ τῷ γεννωμένῳ ὕλη ἔνεστι, καὶ ἔστι τὸ μὲν τόδε τὸ δὲ τόδε.—πότερονen hôi éstai hò poieî, tò d’ en ekeínoi, tò dè hápan tò gegonós, hoîon he chalkê sphaîra. phaneròn dè ek tôn eireménon hóti tò mèn hos eîdos è ousía legómenon ou gígnetai, he dè súnolos he katà taúten legoméne gígnetai, kaì hóti en pantì tôi gennoménoi húle énesti, kaì ésti tò mèn tóde tò dè tóde.—póteron

1033b20οὖν ἔστι τις σφαῖρα παρὰ τάσδε ἢ οἰκία παρὰ τὰς πλίνθους; ἢ οὐδʼ ἄν ποτε ἐγίγνετο, εἰ οὕτως ἦν, τόδε τι, ἀλλὰ τὸ τοιόνδε σημαίνει, τόδε δὲ καὶ ὡρισμένον οὐκ ἔστιν, ἀλλὰ ποιεῖ καὶ γεννᾷ ἐκ τοῦδε τοιόνδε, καὶ ὅταν γεννηθῇ, ἔστι τόδε τοιόνδε; τὸ δὲ ἅπαν τόδε, Καλλίας ἢ Σωκράτης, ἐστὶν ὥσπερoûn ésti tis sphaîra parà tásde è oikía parà tàs plínthous; è oud’ án pote egígneto, ei hoútos ên, tóde ti, allà tò toiónde semaínei, tóde dè kaì horisménon ouk éstin, allà poieî kaì gennâi ek toûde toiónde, kaì hótan gennethêi, ésti tóde toiónde; tò dè hápan tóde, Kallías è Sokrátes, estìn hósper

1033b25ἡ σφαῖρα ἡ χαλκῆ ἡδί, ὁ δʼ ἄνθρωπος καὶ τὸ ζῷον ὥσπερ σφαῖρα χαλκῆ ὅλως. φανερὸν ἄρα ὅτι ἡ τῶν εἰδῶν αἰτία, ὡς εἰώθασί τινες λέγειν τὰ εἴδη, εἰ ἔστιν ἄττα παρὰ τὰ καθʼ ἕκαστα, πρός γε τὰς γενέσεις καὶ τὰς οὐσίας οὐθὲν χρησίμη· οὐδʼ ἂν εἶεν διά γε ταῦτα οὐσίαι καθʼ αὑτάς. ἐπὶ μὲν δήhe sphaîra he chalkê hedí, ho d’ ánthropos kaì tò zôion hósper sphaîra chalkê hólos. phaneròn ára hóti he tôn eidôn aitía, hos eióthasí tines légein tà eíde, ei éstin átta parà tà kath’ hékasta, prós ge tàs genéseis kaì tàs ousías outhèn chresíme· oud’ àn eîen diá ge taûta ousíai kath’ hautás. epì mèn dé

1033b30τινων καὶ φανερὸν ὅτι τὸ γεννῶν τοιοῦτον μὲν οἷον τὸ γεννώμενον, οὐ μέντοι τὸ αὐτό γε, οὐδὲ ἓν τῷ ἀριθμῷ ἀλλὰ τῷ εἴδει, οἷον ἐν τοῖς φυσικοῖς—ἄνθρωπος γὰρ ἄνθρωπον γεννᾷ—ἂν μή τι παρὰ φύσιν γένηται, οἷον ἵππος ἡμίονον (καὶ ταῦτα δὲ ὁμοίως· ὃ γὰρ ἂν κοινὸν εἴη ἐφʼ ἵππου καὶ ὄνου οὐκ ὠνόμασται, τὸ ἐγγύτατα γένος, εἴη δʼ ἂν ἄμφω ἴσως, οἷον ἡμίονος)·tinon kaì phaneròn hóti tò gennôn toioûton mèn hoîon tò gennómenon, ou méntoi tò autó ge, oudè hèn tôi arithmôi allà tôi eídei, hoîon en toîs phusikoîs—ánthropos gàr ánthropon gennâi—àn mé ti parà phúsin génetai, hoîon híppos hemíonon (kaì taûta dè homoíos· hò gàr àn koinòn eíe eph’ híppou kaì ónou ouk onómastai, tò engútata génos, eíe d’ àn ámpho ísos, hoîon hemíonos)·

1034a1ὥστε φανερὸν ὅτι οὐθὲν δεῖ ὡς παράδειγμα εἶδος κατασκευάζειν (μάλιστα γὰρ ἂν ἐν τούτοις ἐπεζητοῦντο· οὐσίαι γὰρ αἱ μάλιστα αὗται) ἀλλὰ ἱκανὸν τὸ γεννῶν ποιῆσαιhóste phaneròn hóti outhèn deî hos parádeigma eîdos kataskeuázein (málista gàr àn en toútois epezetoûnto· ousíai gàr hai málista haûtai) allà hikanòn tò gennôn poiêsai

1034a5καὶ τοῦ εἴδους αἴτιον εἶναι ἐν τῇ ὕλῃ. τὸ δʼ ἅπαν ἤδη, τὸ τοιόνδε εἶδος ἐν ταῖσδε ταῖς σαρξὶ καὶ ὀστοῖς, Καλλίας καὶ Σωκράτης· καὶ ἕτερον μὲν διὰ τὴν ὕλην (ἑτέρα γάρ), ταὐτὸ δὲ τῷ εἴδει (ἄτομον γὰρ τὸ εἶδος).kaì toû eídous aítion eînai en têi húlei. tò d’ hápan éde, tò toiónde eîdos en taîsde taîs sarxì kaì ostoîs, Kallías kaì Sokrátes· kaì héteron mèn dià tèn húlen h(etéra gár), tautò dè tôi eídei (átomon gàr tò eîdos).