Physique, livre 1, chapitre 9

191b35Ἡμμένοι μὲν οὖν καὶ ἕτεροί τινές εἰσιν αὐτῆς, ἀλλʼ οὐχ ἱκανῶς. πρῶτον μὲν γὰρ ὁμολογοῦσιν ἀπλῶς γίγνεσθαί τι ἐκ μὴ ὄντος, ᾗ Παρμενίδην ὀρθῶς λέγειν· εἶτα φαίνεται αὐτοῖς, εἴπερ ἐστὶν ἀριθμῷ μία, καὶ δυνάμει μία μόνον εἶναι. τοῦτο δὲ διαφέρει πλεῖστον. ἡμεῖς μὲν γὰρ ὕλην καὶ στέρησιν ἕτε. ρόν φαμεν εἶναι, καὶ τούτων τὸ μὲν οὐκ ὂν εἶναι κατὰ συμβεβηκός,Hemménoi mèn oûn kaì héteroí tinés eisin autês, all’ ouch hikanôs. prôton mèn gàr homologoûsin aplôs gígnesthaí ti ek mè óntos, hêi Parmeníden orthôs légein· eîta phaínetai autoîs, eíper estìn arithmôi mía, kaì dunámei mía mónon eînai. toûto dè diaphérei pleîston. hemeîs mèn gàr húlen kaì stéresin héte. rón phamen eînai, kaì toúton tò mèn ouk òn eînai katà sumbebekós,

192a5τὴν ὕλην, τὴν δὲ στέρησιν καθʼ αὐτήν, καὶ τὴν μὲν ἐγγὺς καὶ οὐσίαν πως, τὴν ὕλην, τὴν δὲ οὐδαμῶς· οἱ δὲ τὸ μὴ ὂν τὸ μέγα καὶ τὸ μικρὸν ὁμοίως, ἢ τὸ συναμφότερον ἢ τὸ χωρὶς ἑκάτερον. ὥστε παντελῶς ἕτερος ὁ τρόπος οὗτος τῆς τριάδος κἀκεῖνος. μέχρι μὲν γὰρ δεῦρο προῆλθον,tèn húlen, tèn dè stéresin kath’ autén, kaì tèn mèn engùs kaì ousían pos, tèn húlen, tèn dè oudamôs· hoi dè tò mè òn tò méga kaì tò mikròn homoíos, è tò sunamphóteron è tò chorìs hekáteron. hóste pantelôs héteros ho trópos hoûtos tês triádos kakeînos. méchri mèn gàr deûro proêlthon,

192a10ὅτι δεῖ τινὰ ὑποκεῖσθαι φύσιν, ταύτην μέντοι μίαν ποιοῦσιν· καὶ γὰρ εἴ τις δυάδα ποιεῖ, λέγων μέγα καὶ μικρὸν αὐτήν, οὐθὲν ἧττον ταὐτὸ ποιεῖ· τὴν γὰρ ἑτέραν παρεῖδεν. ἡ μὲν γὰρ ὑπομένουσα συναιτία τῇ μορφῇ τῶν γιγνομένων ἐστίν, ὥσπερ μήτηρ· ἡ δʼ ἑτέρα μοῖρα τῆς ἐναντιώσεως πολλάκιςhóti deî tinà hupokeîsthai phúsin, taúten méntoi mían poioûsin· kaì gàr eí tis duáda poieî, légon méga kaì mikròn autén, outhèn hêtton tautò poieî· tèn gàr hetéran pareîden. he mèn gàr hupoménousa sunaitía têi morphêi tôn gignoménon estín, hósper méter· he d’ hetéra moîra tês enantióseos pollákis

192a15ἂν φαντασθείη τῷ πρὸς τὸ κακοποιὸν αὐτῆς ἀτενίζοντι τὴν διάνοιαν οὐδʼ εἶναι τὸ παράπαν. ὄντος γάρ τινος θείου καὶ ἀγαθοῦ καὶ ἐφετοῦ, τὸ μὲν ἐναντίον αὐτῷ φαμεν εἶναι, τὸ δὲ ὁ πέφυκεν ἐφίεσθαι καὶ ὀρέγεσθαι αὐτοῦ κατὰ τὴν αὐτοῦ φύσιν. τοῖς δὲ συμβαίνει τὸ ἐναντίον ὀρέγεσθαι τῆς αὐτοῦ φθορᾶς. καίτοι οὔτε αὐτὸ αὐτοῦ οἷόν τε ἐφίεσθαιàn phantastheíe tôi pròs tò kakopoiòn autês atenízonti tèn diánoian oud’ eînai tò parápan. óntos gár tinos theíou kaì agathoû kaì ephetoû, tò mèn enantíon autôi phamen eînai, tò dè ho péphuken ephíesthai kaì orégesthai autoû katà tèn autoû phúsin. toîs dè sumbaínei tò enantíon orégesthai tês autoû phthorâs. kaítoi oúte autò autoû hoîón te ephíesthai

192a20τὸ εἶδος διὰ τὸ μὴ εἶναι ἐνδεές, οὔτε τὸ ἐναντίον (φθαρτικὰ γὰρ ἀλλήλων τὰ ἐναντία), ἀλλὰ τοῦτʼ ἔστιν ἡ ὕλη, ὥσπερ ἂν εἰ θῆλυ ἄρρενος καὶ αἰσχρὸν καλοῦ· πλὴν οὐ καθʼ αὐτὸ αἰσχρόν, ἀλλὰ κατὰ συμβεβηκός, οὐδὲ θῆλυ, ἀλλὰ κατὰ συμβεβηκός.tò eîdos dià tò mè eînai endeés, oúte tò enantíon (phthartikà gàr allélon tà enantía), allà toût’ éstin he húle, hósper àn ei thêlu árrenos kaì aischròn kaloû· plèn ou kath’ autò aischrón, allà katà sumbebekós, oudè thêlu, allà katà sumbebekós.

192a25φθείρεται δὲ καὶ γίγνεται ἔστι μὲν ὥς, ἔστι δʼphtheíretai dè kaì gígnetai ésti mèn hós, ésti d’

192a25ὡς οὔ. ὡς μὲν γὰρ τὸ ἐν ᾧ, καθʼ αὐτὸ φθείρεται (τὸ γὰρ φθειρόμενον ἐν τούτῳ ἐστίν, ἡ στέρησις· ὡς δὲ κατὰ δύναμιν, οὐ καθʼ αὐτό, ἀλλʼ ἄφθαρτον καὶ ἀγένητον ἀνάγκη αὐτὴν εἶναι. εἴτε γὰρ ἐγίγνετο, ὑποκεῖσθαί τι δεῖ πρῶτον ἐξ οὗ ἐνυπάρχοντος· τοῦτο δʼ ἐστὶν αὐτὴ ἡ φύσις, ὥστʼ ἔσται πρὶνhos oú. hos mèn gàr tò en hôi, kath’ autò phtheíretai (tò gàr phtheirómenon en toútoi estín, he stéresis· hos dè katà dúnamin, ou kath’ autó, all’ áphtharton kaì agéneton anánke autèn eînai. eíte gàr egígneto, hupokeîsthaí ti deî prôton ex hoû enupárchontos· toûto d’ estìn autè he phúsis, hóst’ éstai prìn

192a30γενέσθαι (λέγω γὰρ ὕλην τὸ πρῶτον ὑποκείμενον ἑκάστῳ, ἐξ οὗ γίγνεταί τι ἐνυπάρχοντος μὴ κατὰ συμβεβηκός)· εἴτε φθείρεται, εἰς τοῦτο ἀφίξεται ἔσχατον, ὥστε ἐφθαρμένη ἔσται πρὶν φθαρῆναι. περὶ δὲ τῆς κατὰ τὸ εἶδος ἀρχῆς, πότερον μία ἢ πολλαὶ καὶ τίς ἢ τίνες εἰσίν, διʼ ἀκριβείας τῆς πρώτηςgenésthai (légo gàr húlen tò prôton hupokeímenon hekástoi, ex hoû gígnetaí ti enupárchontos mè katà sumbebekós)· eíte phtheíretai, eis toûto aphíxetai éschaton, hóste ephtharméne éstai prìn phtharênai. perì dè tês katà tò eîdos archês, póteron mía è pollaì kaì tís è tínes eisín, di’ akribeías tês prótes

192a35φιλοσοφίας ἔργον ἐστὶν διορίσαι, ὥστʼ εἰς ἐκεῖνον τὸν καιρὸν ἀποκείσθω, περὶ δὲ τῶν φυσικῶν καὶ φθαρτῶν εἰδῶνphilosophías érgon estìn diorísai, hóst’ eis ekeînon tòn kairòn apokeístho, perì dè tôn phusikôn kaì phthartôn eidôn

192b1ἐν τοῖς ὕστερον δεικνυμένοις ἐροῦμεν. ὅτι μὲν οὖν εἰσὶν ἀρχαί, καὶ τίνες, καὶ πόσαι τὸν ἀριθμόν, διωρίσθω ἡμῖν οὕτως· πάλιν δʼ ἄλλην ἀρχὴν ἀρξάμενοι λέγωμεν.en toîs hústeron deiknuménois eroûmen. hóti mèn oûn eisìn archaí, kaì tínes, kaì pósai tòn arithmón, diorístho hemîn hoútos· pálin d’ állen archèn arxámenoi légomen.