Seconds Analytiques, livre 2, chapitre 2

89bἋ μὲν οὖν ζητοῦμεν καὶ ἃ εὑρόντες ἴσμεν, ταῦτα καὶ τοσαῦτά ἐστιν. ζητοῦμεν δέ, ὅταν μὲν ζητῶμεν τὸ ὅτι ἢ τὸ εἰ ἔστιν ἁπλῶς, ἆρ' ἔστι μέσον αὐτοῦ ἢ οὐκ ἔστιν· ὅταν δὲ γνόντες ἢ τὸ ὅτι ἢ εἰ ἔστιν, ἢ τὸ ἐπὶ μέρους ἢ τὸ ἁπλῶς, πάλινHà mèn oûn zetoûmen kaì hà heuróntes ísmen, taûta kaì tosaûtá estin. zetoûmen dé, hótan mèn zetômen tò hóti è tò ei éstin haplôs, âr' ésti méson autoû è ouk éstin· hótan dè gnóntes è tò hóti è ei éstin, è tò epì mérous è tò haplôs, pálin

90aτὸ διὰ τί ζητῶμεν ἢ τὸ τί ἐστι, τότε ζητοῦμεν τί τὸ μέσον. λέγω δὲ τὸ ὅτι ἔστιν ἐπὶ μέρους καὶ ἁπλῶς, ἐπὶ μέρους μέν, ἆρ' ἐκλείπει ἡ σελήνη ἢ αὔξεται; εἰ γάρ ἐστι τὶ ἢ μὴ ἔστι τί, ἐν τοῖς τοιούτοις ζητοῦμεν· ἁπλῶς δ', εἰ ἔστιν ἢ μὴ σελήνη ἢ νύξ. συμβαίνει ἄρα ἐν ἁπάσαις ταῖς ζητήσεσι ζητεῖν ἢ εἰ ἔστι μέσον ἢ τί ἐστι τὸ μέσον. τὸ μὲν γὰρ αἴτιον τὸ μέσον, ἐν ἅπασι δὲ τοῦτο ζητεῖται. ἆρ' ἐκλείπει; ἆρ' ἔστι τι αἴτιον ἢ οὔ; μετὰ ταῦτα γνόντες ὅτι ἔστι τι, τί οὖν τοῦτ' ἔστι ζητοῦμεν. τὸ γὰρ αἴτιον τοῦ εἶναι μὴ τοδὶ ἢ τοδὶ ἀλλ' ἁπλῶς τὴν οὐσίαν, ἢ τοῦ μὴ ἁπλῶς ἀλλά τι τῶν καθ' αὑτὸ ἢ κατὰ συμβεβηκός, τὸ μέσον ἐστίν. λέγω δὲ τὸ μὲν ἁπλῶς τὸ ὑποκείμενον, οἷον σελήνην ἢ γῆν ἢ ἥλιον ἢ τρίγωνον, τὸ δὲ τὶ ἔκλειψιν, ἰσότητα ἀνισότητα, εἰ ἐν μέσῳ ἢ μή. ἐν ἅπασι γὰρ τούτοις φανερόν ἐστιν ὅτι τὸ αὐτό ἐστι τὸ τί ἐστι καὶ διὰ τί ἔστιν. τί ἐστιν ἔκλειψις; στέρησις φωτὸς ἀπὸ σελήνης ὑπὸ γῆς ἀντιφράξεως. διὰ τί ἔστιν ἔκλειψις, ἢ διὰ τί ἐκλείπει ἡ σελήνη; διὰ τὸ ἀπολείπειν τὸ φῶς ἀντιφραττούσης τῆς γῆς. τί ἐστι συμφωνία; λόγος ἀριθμῶν ἐν ὀξεῖ καὶ βαρεῖ. διὰ τί συμφωνεῖ τὸ ὀξὺ τῷ βαρεῖ; διὰ τὸ λόγον ἔχειν ἀριθμῶν τὸ ὀξὺ καὶ τὸ βαρύ. ἆρ' ἔστι συμφωνεῖν τὸ ὀξὺ καὶ τὸ βαρύ; ἆρ' ἐστὶν ἐν ἀριθμοῖς ὁ λόγος αὐτῶν; λαβόντες δ' ὅτι ἔστι, τίς οὖν ἐστιν ὁ λόγος;tò dià tí zetômen è tò tí esti, tóte zetoûmen tí tò méson. légo dè tò hóti éstin epì mérous kaì haplôs, epì mérous mén, âr' ekleípei he seléne è aúxetai; ei gár esti tì è mè ésti tí, en toîs toioútois zetoûmen· haplôs d', ei éstin è mè seléne è núx. sumbaínei ára en hapásais taîs zetésesi zeteîn è ei ésti méson è tí esti tò méson. tò mèn gàr aítion tò méson, en hápasi dè toûto zeteîtai. âr' ekleípei; âr' ésti ti aítion è oú; metà taûta gnóntes hóti ésti ti, tí oûn toût' ésti zetoûmen. tò gàr aítion toû eînai mè todì è todì all' haplôs tèn ousían, è toû mè haplôs allá ti tôn kath' hautò è katà sumbebekós, tò méson estín. légo dè tò mèn haplôs tò hupokeímenon, hoîon selénen è gên è hélion è trígonon, tò dè tì ékleipsin, isóteta anisóteta, ei en mésoi è mé. en hápasi gàr toútois phanerón estin hóti tò autó esti tò tí esti kaì dià tí éstin. tí estin ékleipsis; stéresis photòs apò selénes hupò gês antiphráxeos. dià tí éstin ékleipsis, è dià tí ekleípei he seléne; dià tò apoleípein tò phôs antiphrattoúses tês gês. tí esti sumphonía; lógos arithmôn en oxeî kaì bareî. dià tí sumphoneî tò oxù tôi bareî; dià tò lógon échein arithmôn tò oxù kaì tò barú. âr' ésti sumphoneîn tò oxù kaì tò barú; âr' estìn en arithmoîs ho lógos autôn; labóntes d' hóti ésti, tís oûn estin ho lógos;